Wie zijn wij?

Deze website www.joodseonderduikersinzeist.nl is een initiatief van Stichting Bevordering Bewustzijn Jodenvervolging (BBJ) in Zeist. De doelstelling van de stichting ligt in de naam besloten. De productie van een website met informatie over joodse onderduikers in Zeist is een van de twee grotere projecten die in naam van Stichting Bevordering Bewustzijn Jodenvervolging worden uitgevoerd in 2024 en 2025. (Het andere project is een 4-delige podcastserie over joodse onderduik en kinderen.)

Het website-project vindt haar oorsprong in het in 2020 verschenen boek ‘Dan komen angst en wanhoop aangeslopen’ van het Zeisterse echtpaar Heleen bij ’t Vuur en Gerrit van der Vorst. Deze auteurs begonnen aan dat boek naar aanleiding van het feit dat de dichteres Hanny Michaelis tijden de bezetting 2-3 maanden ondergedoken zat in hun woning Waterigeweg 80. In haar in 2018 uitgebrachte oorlogsdagboek ‘De wereld waar ik buiten sta’ worden 81 pagina’s (291-372) besteed aan die periode. Dat bracht het echtpaar Van der Vorst-bij ’t Vuur ertoe om een herdenkingspublicatie te schrijven over joodse onderduik in Zeist, die 75 jaar na de bevrijding moest verschijnen. Het resultaat van hun onderzoek werd prachtig vormgegeven door ontwerper Chiel Veffer.
Corona voorkwam in 2020 de geplande openbare boekpresentatie, maar desondanks was de belangstelling voor het monumentale herdenkingsboek ‘Dan komen angst en wanhoop aangeslopen’ boven elke verwachting. De reacties leidden in 2021 tot een gelijknamig supplement.
Uiteindelijk vonden 460 exemplaren van boek en supplement hun weg naar belangstellenden in Zeist en soms ver daarbuiten. Bovendien moeten tot op de dag van vandaag veel belangstellenden teleurgesteld worden. Dat is een van de redenen geweest om alle informatie uit de boeken plus nieuw ontvangen informatie te publiceren op deze, voor iedereen toegankelijke website www.joodseonderduikerszeist.nl.

Voor de uitvoering van dit project heeft de stichting Bevordering Bewustzijn Jodenvervolging subsidie gekregen van de gemeente Zeist, terwijl ook bij de provincie Utrecht een aanvraag voor subsidie is ingediend. Eerder hebben de gemeente en de provincie, samen met drie Zeister stichtingen, de uitgave van het boek en het supplement mogelijk gemaakt, dankzij fondsenwerving door Dick van de Kamp.

Net als met het boek en het supplement worden met de website primair joodse onderduikers herdacht, waarvan velen toch slachtoffer werden van de Holocaust, en bona fide onderduikgevers/jodenhelpers (zes van hen moesten hun jodenhulp met de dood bekopen). Behalve nazaten van onderduikers, onderduikgevers en anderen met belangstelling voor herdenking kunnen wetenschappers gebruik maken van de informatie. Hierbij moet vooral gedacht worden aan het project ‘Mapping Hiding Places’ van dr. Dienke Hondius van de Vrije Universiteit in Amsterdam (zie de website mappinghidingplaces.org).

Stichting Bevordering Bewustzijn Jodenvervolging hoopt dat de website de al bestaande wisselwerking met belangstellenden zal versterken, waardoor er toch telkens weer nieuwe informatie beschikbaar kan komen. Reacties worden zeer op prijs gesteld.

Vooralsnog zal de website voor de duur van minimaal drie jaar in de lucht worden gehouden.