Tijdens de bezetting werden in Zeist meer dan 900 personen met valse gegevens opgenomen in het lokale bevolkingsregister, vooral joodse onderduikers en onderduikers voor de Arbeitseinsatz. Dit bericht beschrijft een adres waarvoor een of meer valse registraties herleid konden worden tot de werkelijke identiteit van joodse personen. Een overzicht van alle adressen en onderduikers is te vinden via valse registraties van bekende onderduikers.
Het staat niet vast dat de betrokken personen werkelijk op de genoemde adressen ondergedoken zaten.
Wie weet meer? Wie iets meer weet over dit adres en/of de genoemde onderduikers wordt vriendelijk verzocht om contact op te nemen via het contactformulier op deze site.
Vals geregistreerd op dit adres:
- Erwin Braun, gehuwd, koopman (Wenen-Oostenrijk, 16 juli 1901 – Amsterdam, 15 februari 1993)
Bewoners (= onderduikgevers?):
- Hermanus Ockers, tandarts (Amsterdam, 2 januari 1903 – Zeist?, 25 mei 1979), en
- echtgenote Maria Magdalena Ockers-Vink (circa 1889 – Zeist, 5 april 1956)
Geen kinderen? Inwonend de weduwe J. Ockers-Garritsen en een of twee ongehuwde vrouwen
De joodse Erwin Braun werd ingeschreven in het Zeister bevolkingsregister onder zijn eigen naam en met zijn eigen geboortedatum, maar verder werden zijn gegevens vervalst. Ook de ingangsdatum 22 mei 1941 zal niet kloppen. Als geboorteplaats werd Maastricht vermeld, maar dat moest Wenen (Oostenrijk) zijn. Wie zijn ouders waren, is nog niet achterhaald, maar het waren zeker niet de Limburgers Eduard en Gerda Braun-van der Linde.
Erwin Braun werd in Zeist geregistreerd als ongehuwde Nederlands Hervormde koopman. Maar dat klopte niet, hij was waarschijnlijk niet Nederlands Hervormd, en zeker gehuwd. In juni 1932 was hij getrouwd met Kamilla Josefa Dvorak (Wenen, 12 maart 1904), met wie hij in oktober 1934 naar Den Haag emigreerde. In februari 1935 werd daar hun zoon Peter geboren.
Mogelijk moest het gezin op last van de bezetter de kuststrook verlaten. In elk geval woonden ze vanaf 8 maart 1941 op Oude Kerkstraat 20 bis in Utrecht.
Kamilla Braun-Dvorak was niet joods. In de opgaven van joodse inwoners die de gemeente Utrecht deed, stond ook duidelijk dat zij als de huwelijkspartner van Erwin Braun Arisch was.
Uiteindelijk zouden gemengd gehuwden met een kind niet in aanmerking komen voor de ‘arbeidsverruiming’, lees; deportatie naar een concentratiekamp. Maar ze werden wel ernstig gediscrimineerd door de anti-joodse maatregelen en moesten bijvoorbeeld de jodenster dragen. Niet algemeen bekend is dat ook zij in doodsangst leefden.
In elk geval had Erwin Braun geen enkel vertrouwen in de plannen van de nazi’s en besloot hij onder te duiken. Op Stationslaan 4 in Zeist? Daar is nog geen bevestiging van. Op dat adres woonde de het echtpaar Hermanus en Maria Magdalena Ockers-Vink, dat in 1931 getrouwd was in Zeist. Ockers was tandarts, eerst op Berkenlaan 12 en later dus op Stationslaan 4. Hij was redelijk actief in Zeist. Zo werd hij in juni 1945 secretaris van de met groot enthousiasme opgerichte Zeister Orkestvereniging.
Het is wel waarschijnlijk dat Erwin Braun onderdook, en in elk geval reden had om onder te duiken, want op 16 augustus 1944 werd hij binnengebracht in Kamp Westerbork, waar hij ingesloten werd in de strafbarak 67.
Wel met de aantekening ‘Gem. Huw’. Erwin Braun werd niet gedeporteerd, hij overleefde de bezetting.
In 1950 werd hij genaturaliseerd tot Nederlander. Hij was toen koopman in damesconfectie en woonde weer/nog steeds in Utrecht.
In 1953 scheidde hij van Kamilla Dvorak die in 1983 overleed. Onder de overlijdensadvertentie van haar weduwnaar stond ook de naam van Erwin Braun die zelf in 1959 hertrouwd was met een dertig jaar jongere vrouw uit Duitsland. Dit huwelijk eindigde in 1973 met een scheiding.
Erwin Braun overleed in 1993, op de leeftijd van 92 jaar.
Bronnen:
- Gemeente Zeist, 1499-1500, register van illegalen, valse registratie van Erwin Braun
- Geheugen van Zeist, adresgidsen van Zeist 1941 en 1942, oude kranten, vermeldingen H. Ockers en echtgenote
- Het Utrechts Archief, archief 1202, inventarisnummer 55, opgave van joodse inwoners van Utrecht aan de Commissaris van de provincie Utrecht
- ITS Arolsen, digitale collecties, Joodse Raad-kaart voor Erwin Braun
- psychotraumanet.org/nl, ‘Ook ‘gemengd-gehuwden’ leefden in doodsangst, uitstel van deportatie was ‘bis auf weiteres’’
- Het Parool van 16 maart 1950 en Nederlandsche Staatscourant van 14 april 1950, naturalisatie van Erwin Braun
- www.delpher.nl, overlijdensadvertenties van Kamilla Sonn-Dvorak, Erich Sonnn en Erwin Braun
- Stadsarchief Amsterdam, indexen, archiefkaart van Erwin Braun
1. Stationslaan 4
2. De Joodse Raad-kaart van Erwin Braun
3. De valse registratie van Erwin Braun in het bevolkingsregister van Zeist
4. Verhuisbericht van tandarts H. Ockers naar Stationslaan 4 in De Zeister Courant van 7 december 1935
5. Overlijdensbericht van Erwin Braun in Het Parool van 20 februari 1993